Sześcian (geometria)




Sześcian (inaczej sześciościan foremny a. z gr. heksaedr) – wielościan foremny o sześciu ścianach w kształcie przystających kwadratów[1]. Ma dwanaście krawędzi, osiem wierzchołków i cztery przekątne[2][3]. Ścinając odpowiednio wierzchołki sześcianu otrzymujemy wielościan półforemny o nazwie sześcian ścięty.
Kąt między ścianami o wspólnej krawędzi jest kątem prostym (tj. wynosi 90°), zaś kąt bryłowy przy wierzchołku (tj. kąt trójścienny) wynosi π/2.
Grupą symetrii sześcianu jest Oh.
Sześcian jest szczególnym przypadkiem:
- graniastosłupa prawidłowego,
- hipersześcianu (w przestrzeni trójwymiarowej),
- sześciościanu,
- prostopadłościanu,
- romboedru[4].
Formy sześcienne spotykane są naturalnie, tak krystalizuje np. halit, chlorek sodu i czasem piryt[2][5].
Istnieje tylko 11 siatek sześcianu. Aby je otrzymać, trzeba wykonać co najmniej 7 cięć wzdłuż krawędziSzablon:Fakt.
Wzory
Niech a oznacza długość krawędzi sześcianu.
- Wzór na objętość sześcianu:
- Wzór na pole powierzchni całkowitej sześcianu:
- Wzór na długość przekątnej sześcianu:
- Promień kuli wpisanej w sześcian:
- Promień kuli opisanej na sześcianie:
- Wzór na kąt między ścianami:
- Wzór na sumę długości krawędzi sześcianu:
Występowanie w naturze
Kryształy chlorku sodu i pirytu mogą przybierać sześcienne kształty[2][5].
Zobacz też
Szablon:Wikisłownik Szablon:Commons
- sześcian ścięty
- sześcio-ośmiościan
- czworościan
- ośmiościan
- dwunastościan
- dwudziestościan
- hipersześcian
Przypisy
Linki zewnętrzne
Szablon:Wielościany foremne Szablon:Graniastosłupy Szablon:Wielościany Szablon:Kontrola autorytatywna