Phi

Z testwiki
Wersja z dnia 08:53, 16 lut 2025 autorstwa imported>SarnaFis
(różn.) ← poprzednia wersja | przejdź do aktualnej wersji (różn.) | następna wersja → (różn.)
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Szablon:Grafem infobox Phi (fi, Szablon:Greka, nw.gr. φι, pisana Φφ lub ϕ) – dwudziesta pierwsza litera alfabetu greckiego. W greckim systemie liczbowym oznacza liczbę 500.

Dawniej w języku polskim (tj. od XIII do I połowy XVI w.) phi używano do oddania samogłoski nosowej (samogłosek nosowych), ze względu na brak odpowiedniego znaku w alfabecie łacińskim:

  • φ („o wąsate”) – występujące w „Kazaniach świętokrzyskich”: Ta sloua pise mφdry Salomon.
  • ϕ („o rogate”; zobacz też , oraz znaku zbliżonego do cyrylickiego онъ/onŭ, czyli tzw. „okrągłej omegi” – ѻ) – występujące w „Psałterzu floriańskim”: Slawϕ krolewstwa twego powedzϕ, y mocz twoyϕ molwycz bϕdϕ (Ps 144, 11)[1].

Użycie jako symbolu

Φ

φ

Kodowanie

W Unicode litera jest zakodowana:

Znak Unicode Kod HTML Nazwa unikodowa Nazwa polska
Φ U+03A6 Φ lub Φ lub Φ GREEK CAPITAL LETTER PHI wielka litera grecka phi
φ U+03C6 φ lub φ lub φ GREEK SMALL LETTER PHI mała litera grecka phi

W LaTeX-u używa się znacznika:

Znak LaTeX
Φ \Phi
ϕ \phi
φ \varphi

Zobacz też

Szablon:Commonscat

Przypisy

Szablon:Przypisy

Szablon:Alfabet grecki

Szablon:Kontrola autorytatywna

  1. Joanna Kulwicka-Kamińska, Cechy wspólne piśmiennictwa Tatarów litewsko–polskich i kanonu tekstów scs. Geneza. Grafia. Ortografia., "VARIA" XIV - Zborník materiálov zo XIV. kolokvia mladých jazykovedcov, Nitra-Šintava 8-10 12 2004, s.20-21