Współczynnik tarcia

Z testwiki
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Współczynnik tarcia – wielkość charakteryzująca siłę tarcia. W zależności od rodzaju tarcia, wyróżnia się odpowiednie współczynniki tarcia. Oznaczany jest przez: μ [mi], k lub f

Tarcie ślizgowe

W tarciu ślizgowym (suwnym), współczynnik tarcia jest równy stosunkowi siły tarcia T do sił nacisku Fn ciała na podłoże (drugie ciało).

μ=TFn

Współczynnik tarcia ślizgowego jest wielkością bezwymiarową.

W powyższym wzorze współczynnik tarcia określony jest przez siłę tarcia T:

  • dla tarcia kinetycznego – działającą podczas ruchu,
  • dla tarcia statycznego – równą co do wartości maksymalnej sile w kierunku możliwego ruchu, która nie wprawia jeszcze ciał w ruch.

W większości przypadków współczynnik tarcia statycznego jest większy od współczynnika tarcia kinetycznego. Wartości współczynnika tarcia silnie zależą od rodzaju powierzchni, zanieczyszczeń i wielu innych czynników, dlatego czasem określa się również warunki w jakich przeprowadzono pomiar np. kształtu, chropowatości powierzchni.

Dla tarcia ślizgowego, w miejsce współczynnika tarcia ślizgowego czasem podaje się kąt tarcia określony wzorem:

μ=tgρ

Kąt tarcia jest równy kątowi nachylenia równi pochyłej, przy którym ciało zsuwa się ruchem jednostajnym.

Tarcie toczne

Dla tarcia tocznego współczynnik tarcia jest równy stosunkowi momentu tarcia tocznego Mt do siły nacisku N. Współczynnik ten ma wymiar wyrażany w jednostkach długości (np. m).

f=MtN

Współczynnik tarcia

Współczynniki tarcia ślizgowego pomiędzy niektórymi materiałami[1][2]

Materiały Statyczne,
sucha powierzchnia
Statyczne,
śliska powierzchnia
Kinetyczne,
sucha powierzchnia
Kinetyczne,
śliska powierzchnia
Aluminium - stal 0,61 - 0,47 -
Aluminium - aluminium 1,05 - 1,35 0,3 - -
Złoto - złoto 2,5 - - -
Platyna - platyna 1,2 0,25 - -
Srebro - srebro 1,4 0,55 - -
Mosiądz - stal 0,35 0,19 0,44 -
Żeliwo - miedź 1,05 - 0,29 -
Żeliwo - cynk 0,85 - 0,21 -
Beton - drewno 0,62 - - -
Miedź - stal 0,53 - 0,36 -
Szkło - szkło 0,9 - 1 0,1 - 0,6 0,4 0,09 - 0,12
Lód - lód 0,02 - 0,09 - - -
Polietylen - stal 0,2 0,2 - -
Teflon - teflon 0,04 0,04 - -
Stal - lód 0,03 - - -
Stal - teflon 0,04 - 0,20 0,04 - 0,04
Stal - stal 0,74 - 0,80 0,16 0,42 - 0,60 -
Drewno - metal 0,2 - 0,6 0,2 - -
Drewno - drewno 0,25 - 0,50 0,2 - -
Drewno - śnieg - - 0,04 -
Drewno - lód 0,05 - - -
Żelazo - żelazo 1 0,15 - 0,20 - -
Guma - beton 1 0,3 0,60 - 0,85 0,45 - 0,75
Guma - asfalt 0,9 - 0,5 - 0,8 0,25 - 0,75
Drewno - cegła 0,6 - - -

Przypisy

Szablon:Przypisy

Linki zewnętrzne

Szablon:Kontrola autorytatywna

en:Coefficient of friction fi:Kitkakerroin