Błąd indeksu

Szablon:Dopracować Błąd indeksu – błąd wynikający z błędnego położenia miejsca zera na limbusie koła pionowego.

Wszystkie teodolity i tachimetry mogą być obarczone błędem indeksu. Błąd ten jest możliwy do wyeliminowania poprzez pomiar w dwóch położeniach lunety lub – co pozwala zaoszczędzić czas – redukując kierunki o wartość błędu wyznaczonego na podstawie kąta zenitalnego pomierzonego wcześniej w dwóch położeniach lunety.

Wyznaczenie błędu

Jeżeli pomiar nie spełnia równania:

$KL+KP=400^g,$

to znaczy, że instrument jest obarczony błędem indeksu i, którego wartość można wyznaczyć z wzoru:

$i=\frac{KL+KP-400^g}{2},$

gdzie:

$KL$ – odczyt na kole lewym,

$KP$ – odczyt na kole prawym.

Ustawianie lunety pod zadanym kątem

Aby ustawić lunetę pod zadanym kątem, wolnym od błędu indeksu, należy skorzystać z wzoru:

$z=\frac{KL+(400^g-KP)}{2}.$

Ustawianie lunety w poziomie

Aby ustawić lunetę w poziomie należy znać błąd indeksu i zastosować równanie:

$100^g=KL-i.$