Godlewo Wielkie
Szablon:Polska miejscowość infobox Godlewo Wielkie – wieś sołeckaSzablon:R w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie ostrowskim, w gminie NurSzablon:R.
W latach 1954–1961 wieś należała i była siedzibą władz gromady Godlewo Wielkie, po jej zniesieniu w gromadzie Szulborze Wielkie. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa łomżyńskiego.
Wierni Kościoła rzymskokatolickiego należą do parafii Przemienienia Pańskiego w ZuzeliSzablon:R.
Historia
Wieś założona przez ród herbu Gozdawa[1]. Najstarsza miejscowość okolicy szlacheckiej Godlewo, wzmiankowana w dokumentach w latach: 1416, 1430, 1470, 1480[2].
Spis podatkowy z 1578 roku wymienia Godlewo Magna o powierzchni 24 włóki. Dziedzicami byli tu: Grzegorz, Jan i Mateusz z braćmi[1].
W połowie XVIII wieku burgrabią grodzkim, ostrowskim był Wojciech Godlewski, którego syn, Franciszek, w 1774 r. został burgrabią nurskim, w 1783 roku również podstarościm ostrowskim. W 1774 r. kupił ziemię od kuzyna, Mateusza[3]. W końcu XVIII osadził tu chłopów i utworzył folwark. Kupił też część wsi Szulborze Koty. Tam również zamieszkali chłopi.
W roku 1784, oprócz Franciszka Godlewskiego ziemię posiadali też inni Godlewscy oraz: Glinczanka, Ważeński i Zaremba[4].
Majątek Godlewo Wielkie składał się z części wsi Godlewo Wielkie i Szulborze Koty oraz folwarku zajmującego północne tereny Godlewa. Istniał do 1864 r., w którym został uwłaszczony. Powstało tu 6 gospodarstw chłopskich, w Szulborzach dwa gospodarstwa, które w sumie zajmowały 75 mórgów[5].
W 1817 roku we wsi naliczono 27 domów i 217 mieszkańców, w 1827 było 26 domów i 239 mieszkańców.
Przypuszcza się, że w rozparcelowanym majątku zamieszkali Żydzi, których w 1891 roku było tu 25. W tym samym czasie ludność polska liczyła około 200 osób. Istniały tu 24 domy. Potomkowie szlachty prowadzili 23 gospodarstwa, a ludność chłopska 6.[6] Właściciele drobnoszlacheccy posiadali 87 ha użytków rolnych[7].
W czasie spisu powszechnego z 1921 roku wieś liczyła 35 domów i 232 mieszkańców. Oprócz Polaków mieszkała tu również dwudziestoosobowa grupa Żydów. Miejscowość należała do gminy Szulborze-Koty[8]. Właścicielami znajdującego się tu wiatraka była żydowska rodzina Rotmanów[9].
Zobacz też
- Godlewo,
- Godlewo-Baćki, Godlewo-Gorzejewo, Godlewo-Gudosze, Godlewo-Kolonia, Godlewo-Mierniki, Godlewo-Milewek, Godlewo-Piętaki, Godlewo-Warsze, Godlewo-Łuby
Przypisy
- ↑ 1,0 1,1 Źródła Dziejowe, tom XVI, Warszawa 1895, s. 398.
- ↑ Nazwy miejscowe Polski, pod red. K. Rymuta, tomy I-VI, Kraków 1996-2006, tom III, s. 202.
- ↑ Boniecki A., Herbarz Polski, tom I-XIV, Warszawa 1899-1913, tom. 6, s. 151: Godlewscy h. Gozdawa.
- ↑ Regestr Diecezjów Franciszka Czaykowskiego, czyli właściciele ziemscy w Koronie w latach 1783-1784, Warszawa 2006, s. 410.
- ↑ Szablon:SgKP
- ↑ Czarnowski R., Parafia Zuzela, dzieje i duszpasterstwo w latach 1796-1925, Warszawa 2006, s. 42-43, 48.
- ↑ M. Dajnowicz, Drobna szlachta ziemi łomżyńskiej na przełomie XIX i XX wieku, Łomża 2002, s. 235.
- ↑ Skorowidz miejscowości Rzeczypospolitej Polskiej opracowany na podstawie wyników pierwszego powszechnego spisu ludności z dnia 30 IX 1921 roku, Warszawa 1925, s. 66.
- ↑ Księga Adresowa Polski.., s. 159.