Tekst źródłowy strony Potęgowe prawo Stevensa

{| class="wikitable" style="float: right;margin-left:1em"
|+ Wykładnik Stevensa (przykłady)
! Kontinuum || Wykładnik (<math>a</math>) || Cechy bodźca
|-
| Głośność ||style="text-align:center"| 0,67 || ciśnienie akustyczne, ton 3000 Hz
|-
| Wibracja ||style="text-align:center"| 0,95 || amplituda 60 Hz (na palec)
|-
| Wibracja ||style="text-align:center"| 0,6 || amplituda 250 Hz (na palec)
|-
| Jasność ||style="text-align:center"| 0,5 || źródło punktowe
|-
| Jasność ||style="text-align:center"| 0,5 || krótki błysk
|-
| Nasycenie czerwienią ||style="text-align:center"| 1,7 || czerwono-szary
|-
| Smak ||style="text-align:center"| 1,3 || sacharoza
|}
'''Potęgowe prawo Stevensa''' – prawo [[Psychofizyka|psychofizyczne]], według którego siła (intensywność) odczuwanego [[wrażenie|wrażenia]] [[zmysł]]owego jest [[Proporcjonalność prosta|wprost proporcjonalna]] do wielkości [[bodziec (fizjologia)|bodźca]], podniesionej do potęgi „''a''” (stała empiryczna)<ref>{{cytuj pismo |nazwisko = Stevens |imię = S S |tytuł = On the psychophysical law | czasopismo = Psychological Review |wolumin = 64| strony = 153–181| rok = 1957 |język = en}}</ref><ref>{{cytuj książkę |nazwisko = Stevens | imię = Stanley Smith | tytuł = PsychophysicsIntroduction to Its Perceptual, Neural, and Social Prospects | url = http://books.google.pl/books?id=RxrdQDOAx2MC&printsec=frontcover&dq=Stanley+Smith+Stevens&source=bl&ots=LrMNBfxjDm&sig=mBwyrpiZ38-kdRk8u7GugE7eOMg&hl=pl&ei=yN7iTNG9HcqRswaDzI30Cw&sa=X&oi=book_result&ct=result&resnum=12&ved=0CEIQ6AEwCw#v=onepage&q&f=false | wydawca = www.transactionpub.com | data = 1986-01-01 | isbn = 978-0-88738-643-5 | język =en | data dostępu = 2010-11-16}}</ref>.

Potęgowy charakter zależności był sugerowany już w XIX w. ([[Joseph Plateau|Plateau]] 1872), jednak wsparcie propozycji bogatym zbiorem wyników badań doświadczalnych jest zasługą [[Stanley Smith Stevens|S.S.Stevensa]] (1906–1973).

Równanie Stevensa jest znane w postaci:

:: <math>\psi(I) = k I ^a,</math>

gdzie:
: <math>I</math> – wielkość bodźca wywołującego wrażenie,
: <math>\psi(I)</math> – psychofizyczna funkcja, opisująca zależność subiektywnie odbieranej siły wrażenia od wielkości bodźca,
: <math>a</math> – wykładnik potęgowy, różny dla różnych zmysłów<ref>W części publikacji stosowany jest symbol wykładnika potęgowego „''n''”.</ref>,
: <math>k</math> – współczynnik proporcjonalności, zależny od rodzaju bodźców i stosowanych jednostek miar.

Według S.S. Stevensa równanie potęgowe powinno zastąpić sformułowane sto lat wcześniej logarytmiczne [[prawo Webera-Fechnera]]. Logarytmiczny charakter zależności siły wrażeń od wielkości bodźców zakwestionował również J.M. Harries (1960)<ref>Na podstawie: {{cytuj książkę | autor = [[Nina Baryłko-Pikielna]]| tytuł = Zarys analizy sensorycznej żywności| wydanie = 1| wydawca = Wydawnictwo Naukowo-Techniczne| miejsce = Warszawa| rok = 1975|strony = 45| język =pl}}</ref>.

Od chwili opublikowania wyników badań Stevensa (1957) nie zostało ostatecznie rozstrzygnięte, które z równań lepiej opisuje zależność siły wrażenia od wielkości bodźca. Największe wątpliwości dotyczą charakteru funkcji w zakresie najmniejszych wyczuwalnych bodźców. Poszukiwania ogólnie akceptowanego prawa psychofizycznego są kontynuowane. Utrudnia je niewielka precyzja ocen siły wrażenia, które w dużym stopniu zależą od metod przeprowadzania [[testy psychofizyczne|testów psychofizycznych]]. Nadzieje na rozwiązanie problemu są związane rozwojem technik [[elektroencefalografia|elektroencefalograficznych]]<ref>{{cytuj książkę |nazwisko = Tzur | imię = Gabriel | nazwisko2 = Berger | imię2 = Andrea | nazwisko3 = Luria | imię3 = Roy | nazwisko4 = Posner | imię4 = Michael I. | tytuł = Theta synchrony supports Weber–Fechner and Stevens’ Laws for error processing, uniting high and low mental processes | url = http://onlinelibrary.wiley.com/doi/10.1111/j.1469-8986.2010.00967.x/abstract | wydanie = 1 | doi = 10.1111/j.1469-8986.2010.00967.x | język = en | data dostępu = 2010-11-16}}</ref>.

== Przypisy ==
{{Przypisy}}

== Linki zewnętrzne ==
* {{Cytuj stronę | url = http://www.if.pw.edu.pl/~krzys137/Optyka_widzenia/Wyklad%20A.pdf | tytuł = Wrażliwość na kontrast i mechanizmy adaptacyjne | autor = Wydział Fizyki [[Politechnika Warszawska|PW]] | praca = Optyka widzenia (materiały dydaktyczne, wykład 10) | opublikowany = www.if.pw.edu.pl | język = pl | data dostępu = 2014-04-14}}

[[Kategoria:Psychofizjologia]]
[[Kategoria:Biofizyka]]
[[Kategoria:Odory]]

[[it:Soglia percettiva]]